W grudniu 2025 roku w Iranie wykonano wyrok kary śmierci na twórcy ogromnej piramidy finansowej. Skazany został stracony przez powieszenie za oszukanie tysięcy osób w ramach schematu oferującego tanie samochody. Mohammad Reza Ghaffari miał doprowadzić klientów do straty blisko 350 mln dolarów. Dano mu ponoć nawet szansę, na ocalenie skóry przez oddanie ofiarom pieniędzy, ale biznesmen tego nie zrobił.
Mohammad Reza Ghaffari, właściciel firmy Rezaayat Khodro Taravat Novin, został powieszony po tym, jak irański Sąd Najwyższy podtrzymał jego wyrok śmierci za „zakłócenie na dużą skalę systemu gospodarczego kraju” i oszustwo internetowe” – poinformowała irańska agencja Mizan Online.
Mohammad Reza Ghaffari był właścicielem firmy, która od 2013 r. obiecywała sprzedaż samochodów po cenach niższych niż rynkowe. Po jakimś czasie poszerzono ofertę o nieruchomości oraz inwestycji. Okazało się, że była to klasyczna piramida finansowa, która wypłaty dla klientów pokrywała ze środków nowo pozyskanych osób. W sumie firma oszukała ponad 28 tys. klientów na kwotę ok. 350 mln dol. – podała AFP.
Kara śmierci to prawie codzienność
W Iranie egzekucje za przestępstwa gospodarcze, określane często mianem „szerzenia zepsucia na Ziemi”, nie są rzadkością:
Charakter przestępstwa: Skazaniec kierował firmą, która obiecywała klientom dostarczenie pojazdów po cenach znacznie niższych od rynkowych, co okazało się oszustwem na masową skalę.
Kontekst prawny: Władze Iranu stosują surowe kary, w tym karę śmierci, jako narzędzie walki z korupcją i destabilizacją systemu finansowego.
Podobne przypadki: W przeszłości (2018 rok) stracono m.in. Vahida Mazloumina, znanego jako „Król Monet”, za manipulowanie rynkiem walut i złota.
Według danych ONZ, w 2025 roku w Iranie gwałtownie wzrosła liczba egzekucji, osiągając poziom około 1500 osób rocznie. Karę śmierci stosuje się tam regularnie nie tylko za morderstwa czy handel narkotykami, ale także za poważne nadużycia ekonomiczne.
Tak wygląda kara śmierci w Iranie
Kara śmierci w Iranie stosuje się z rekordową intensywnością. Według najnowszych raportów organizacji broniących praw człowieka, rok 2025 był najbardziej krwawy od dziesięcioleci.
Statystyki za rok 2025 i początek 2026:
Liczba egzekucji: W 2025 roku w Iranie stracono co najmniej 1922 osoby. Inne źródła podają konserwatywne szacunki na poziomie co najmniej 1500 osób, co i tak stanowi najwyższy wynik od 35 lat.
Wzrost skali: Liczba egzekucji w 2025 roku wzrosła o ponad 100% w porównaniu do roku 2024 (kiedy odnotowano ok. 972–1000 przypadków).
Częstotliwość: Pod koniec 2025 roku tempo egzekucji drastycznie przyspieszyło – w samym grudniu stracono 376 osób, co daje średnio 12 egzekucji dziennie. W grudniu odnotowano również przypadki wykonania 17 wyroków w ciągu zaledwie 48 godzin.
Główne przyczyny i kategorie skazań:
Przestępstwa narkotykowe: Stanowią one około 50% wszystkich egzekucji.
Przestępstwa gospodarcze: Kara śmierci jest regularnie stosowana wobec osób oskarżonych o korupcję, manipulacje rynkowe lub oszustwa finansowe (tzw. „szerzenie zepsucia na Ziemi”).
Więźniowie polityczni: Reżim wykorzystuje karę śmierci jako narzędzie represji wobec dysydentów i uczestników protestów.
Kobiety: W 2025 roku stracono co najmniej 61 kobiet, co stanowi wzrost o blisko 70% w stosunku do roku poprzedniego.
Władze Iranu rzadko oficjalnie informują o wykonanych wyrokach – szacuje się, że około 95% egzekucji odbywa się bez publicznego ogłoszenia. Organizacje międzynarodowe, takie jak Amnesty International oraz Iran Human Rights, alarmują, że irański wymiar sprawiedliwości rutynowo narusza standardy rzetelnego procesu.